Wyszukaj na stronie

Nasz kanał Youtube

Piszą o NAS...

Ocena użytkowników: 5 / 5

Gwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywna
 

Mokrzeszów : niem. Kunzendorf

gmina : Świdnica

powiat : świdnicki

województwo : dolnośląskie

(50.851189, 16.369647)


Mokrzeszów leży przy drodze krajowej nr 35 pomiędzy Świdnicą i Świebodzicami. Jadąc tą drogą nie da się nie zauważyć wielkiej bryły dawnego szpitala Zakonu Kawalerów Maltańskich, ulokowanej tuż przy wspomnianej drodze na przeciw kościoła. Szpital zbudowano z cegły w kolorze żółtym, w stylu neogotyckim, w drugiej połowie XIX wieku. Otoczony jest niewielkim parkiem. Szpital i dom starców, został wybudowany z funduszy przekazanych Zakonowi Kawalerów Maltańskich przez właściciela miejscowości. Podczas I wojny światowej w obiekcie mieścił się szpital dla pilotów, a w latach 1918-1939 był budynkiem sanatoryjnym. Wiele osób uważa, że w okresie ostatniej wojny był siedzibą stowarzyszenia Źródeł Życia (Lebensborn), który miał trudnić się "produkcją" czystych Aryjczyków poprzez kojarzenie starannie dobranych par ochotników. Po II wojnie światowej mieścił szkoły rolniczo-ogrodnicze, Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Rolniczego, Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Kadr Administracji Państwowej. Mieścił się tam internat szkoły rolniczej.

Z ciekawostek można przypomnieć, że pomieszczenia budynku były planem dla polskiego serialu Gruby z 1971 roku.


Niestety, obiekt od kilku, może już nawet kilkunastu ładnych lat jest zamknięty na cztery spusty i popada powolnie w ruinę, mimo, że został wykupiony przez obywatela Niemiec, który zobowiązywał się do przywrócenia mu świetności. Dziś zapraszamy Was na spacer po zakamarkach tego wspaniałego obiektu...


Jak widać, po likwidacji internatu próbowano zamienić obiekt


Budynek od frontu. Bardzo trudno zrobić zdjęcia całego obiektu od tej strony bez odpowiedniego sprzętu, dlatego dziękujemy za udostępnienie poniższej fotografii Piotrowi Tomaszewskiemu

 

Co o obiekcie można przeczytać na stronie miejscowości Mokrzeszów (www.mokrzeszów.pl) tekst w całości :

"Pałac (Szpital Zakonu Kawalerów Maltańskich)

Po południowej stronie drogi Wrocław - Wałbrzych na wysokiej skarpie wzmocnionej od wschodu i od południa murem oporowym rozciąga się rozległe założenie pałacowo-parkowe.

Jest to monumentalny budynek szpitala zakonu kawalerów maltańskich, potężny gmach z czerwonej cegły widać już z daleka, zarówno dla jadących od strony Świdnicy, jak i Wałbrzycha

Zespół stanowił niegdyś rezydencję właścicieli Dolnego Mokrzeszowa rodu von Gellhorn i założony został na planie regularnym zbliżonym do prostokąta. Zachowany jest dawny, osiowy układ przestrzenny, nawiązujący do barokowych założeń pałacowych enire cour etjardin. Do pałacu od drogi wiedzie aleja kasztanowców. Rezydencja wzniesiona została po połowie XIX wieku na starszych, prawdopodobnie z przełomu XVII i XVIII wieku fundamentach, przebudowana w latach 60. XX wieku.

Obecny budynek wzniesiony został na planie prostokąta, z ryzalitem na osi fasady, dwukondygnacyjny z użytkowym poddaszem, kryty dachem płaskim. Sylwetka budowli z wystrojem elewacji utraconym w czasie XX wiecznej przebudowy została uwieczniona na litografii z albumu Dunckera. Zabudowania gospodarcze i oficyny mieszkalne usytuowane są symetrycznie po wschodniej i zachodniej stronie dziedzińca. Na osi założenia usytuowana jest budowla pałacowa. Od południa do pałacu przylega założony na regularnym, prostokątnym kształcie park otoczony murem z centralną polaną, czytelnym do dziś regularnym układem ścieżek oraz cennymi nasadzeniami. Park mógł zostać założony w końcu wieku XVIII lub na początku XIX w. Na litografii z albumu Dunckera widoczny jest również znajdujący się na terenie parku budynek oranżerii.

Szpital zakonu kawalerów maltańskich prowincji śląskiej mieścił się w budynku wzniesionym w latach 1860-1880 roku na rzucie wydłużonego prostokąta, którego elewacje licowane dwukolorową cegłą, krytym dachem czterospadowym.

Z uwagi na niewielką liczbę zakonników i okres kryzysu zakonu, a co za tym idzie brak środków na utrzymanie zamku, zostaje on sprzedany kupcowi pochodzenia żydowskiego, który w krótkim czasie wywozi wszystkie cenne przedmioty, a resztę sprzedaje. Zamek przez okres 2 lat stoi nieużywany.

Burzliwy okres wydarzeń międzywojennych w Niemczech, walka o władzę przez Hitlera odbija się również na losie zamku. Według opowiadań miejscowości Mokrzeszów, Krzyżowa i zamek Książ były ze sobą mocno związane w działaniach w opozycji antyhitlerowskiej. W okresie 1938-1945 zamek zostaje domem czynszowym. Prowadzony jest wówczas "Dom Matek" (dla kobiet o czystej krwi aryjskiej), które były sprowadzane z terenu całych Niemiec. Utrzymywano wówczas kontakt z podobnym domem "męskim" mieszczącym się w Boguszowie. Kobiety po urodzeniu dzieci opiekowały się nimi przez 3 do 6 miesięcy po czym odbierano je matkom i wywożono w głąb III Rzeszy.

W latach 1945-1947 budynek zostaje przeznaczony na koszary wojsk radzieckich, a w 1946 r. zamek przejmują władze polskie. Od lat 50-tych w zamku mieszczą się szkoły. Od 1974 r. parter i piętro zamku zajmuje Wojewódzki Ośrodek Postępu Rolniczego, który od roku 1982 (po opuszczeniu zamku przez szkołę) do roku 1987 jest jedynym gospodarzem.

Budynek pozbawiony jest obecnie użytkownika. Kaplica połączona od zachodu z głównym budynkiem została częściowo rozebrana. Górujące nad okolicą zamczysko było kiedyś dumą mieszkańców, a teraz od dobrych kilkunastu lat straszy obsypującymi się cegłami i powybijanymi szybami."

 

Taki widok zaobserwować można z drogi krajowej nr 35



Częściowo rozebrana po pożarze kaplica


Fontanna przed głównym wejściem do obiektu


Niewiadomego przeznaczenia niewielki budyneczek tuż przy głównym obiekcie


Ten sam budynek od tyłu


Fragment obiektu od strony parku, w tle widoczna jest kaplica bez dachu



Wejścia od strony parku


Widok obiektu od strony parku


Budynek główny, kaplica i mały obiekt niewiadomego przeznaczenia


Skrzydło wschodnie


Cały obiekt od strony parku


Kaplica


Kaplica



Łącznik kaplicy z budynkiem


Kaplica


Kaplica


Kaplica i łącznik z budynkiem głównym


Kaplica


Kaplica


Kaplica


Kaplica widziana z piętra szpitala


Kaplica widziana z piętra szpitala


Kaplica widziana z piętra szpitala


Widok z okien szpitala na Gospodarstwo Rolne w Mokrzeszowie


J/w, po prawej dawny pałac, budynek szkoły rolniczej


Widok w kierunku Świebodzic


Wejście do kaplicy


Wejście do szpitala od kaplicy


Widok od strony zachodniej


Okna piwniczne




Portiernia


Portiernia


Niewielki park i dawny szpital w tle








Krzyż maltański przypominający o pochodzeniu obiektu



















Widok w stronę cmentarza i gotyckiego kościoła pw. św. Jadwigi z XIV w.



Fontanna



Tabliczka informacyjna z nazwiskiem właściciela







Wnętrza








Część pomieszczeń i korytarzy pozbawiona jest tynków










Boczna klatka schodowa - skrzydło wschodnie


Boczna klatka schodowa - skrzydło wschodnie


Boczna klatka schodowa - skrzydło wschodnie


Boczna klatka schodowa - skrzydło wschodnie


Poddasze


Pomieszczenia na ostatnim piętrze











Widok z okien poddasza w kierunku północnym, w tle kościół pw. św. Jadwigi


Z tego samego okna fontanna przed budynkiem


Fragment dachu



Poddasze


Poddasze


Poddasze


Boczna klatka schodowa - skrzydło zachodnie




Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa


Główna klatka schodowa



Jedno z najciekawszych pomieszczeń dawnego szpitala, prawdopodobnie pierwotna kaplica. Tutaj również trudno było przeciętnym sprzętem zrobić dobre zdjęcie, dlatego skorzystaliśmy z fotografii udostępnionej przez Piotra Tomaszewskiego


Jedno z najciekawszych pomieszczeń dawnego szpitala, prawdopodobnie pierwotna kaplica. Tutaj również trudno było przeciętnym sprzętem zrobić dobre zdjęcie, dlatego skorzystaliśmy z fotografii udostępnionej przez Piotra Tomaszewskiego


Jedno z najciekawszych pomieszczeń dawnego szpitala, prawdopodobnie pierwotna kaplica. Tutaj również trudno było przeciętnym sprzętem zrobić dobre zdjęcie, dlatego skorzystaliśmy z fotografii udostępnionej przez Piotra Tomaszewskiego - widok z balkonika


Kilka detali wykonaliśmy już sami


Aula - kaplica?


Widok z balkonika













Do kaplicy prowadzi bardzo małe wejście



Tutaj również znaleźć można krzyż maltański


Oryginalne kafelki


Strzeliste stropy







Wracamy na korytarze


Kolejna dodatkowa klatka schodowa przy kaplicy


Kolejna dodatkowa klatka schodowa przy kaplicy



Wiatrołap przy wejściu od strony północnej (droga krajowa nr 35)











Schodzimy do piwnic



Korytarz główny piwnicy


Kotłownia


Dwa ogromne piece




I dodatkowy, znacznie mniejszy











Prawdopodobnie dawna kuchnia








I stołówka








Udało się znaleźć kilka fotografii z czasów, gdy w obiekcie mieszkali uczniowie szkoły rolniczej w Mokrzeszowie. Proszę zwrócić uwagę na wieżyczkę na głównym dachu


Młodzież szkolna w parku przy ówczesnym internacie


Dziewczęta wyglądają z okna, poniżej krzyż Zakonu Kawalerów Maltańskich


Obiekt w całej okazałości w czasach gdy służył jako internat. Tutaj nie ma już wieży


Uczniowie szkoły rolniczej ze swoim internatem w tle


J/w, tutaj wieża jeszcze istnieje



 


Przygotował : Matthias