Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 

Nie wiem czy tak naprawdę zdajemy sobie sprawę z ilości odkryć różnorakiego rodzaju "skarbów" w naszych domach. Od kilkunastu lat wreszcie zmienia się wygląd naszego szarego otoczenia, które było skutkiem poprzedniego ustroju. Dziś dobrze widać, że wcale nie chcieliśmy takiego obrazu naszego kraju i gdy tylko pojawi się trochę pieniędzy staramy się poprawić w naszym otoczeniu co się da. Wymienia się dachy, remontuje podłogi, wymienia drzwi i okna,wyburza prowizoryczne komórki i zastępuje porządnymi, lub po prostu powiększa swoją przestrzeń. Podczas tych wszystkich prac, dochodzi do naprawdę wielu ciekawych odkryć. Na szczęście dla nas wszystkich, coraz częściej też ludzie chcą się takimi znaleziskami dzielić.

Dziś będzie o znalezisku z jednego z żarowskich strychów. Wprawdzie od czasu odkrycia minęła już chwila i zestaw zmienił właściciela, ale to dzięki temu możemy Wam to dziś pokazać. W tym miejscu pragniemy podziękować za udostępnienie poniższej kolekcji Panu Markowi Wąsowskiemu, który zgodził się na publikację poniższych zdjęć i skanów.

Uwaga ! W celu ewentualnego dalszego kopiowania poniższych materiałów, prosimy kontaktować się z Panem Markiem Wąsowskim bezpośrednio, lub za naszym pośrednictwem za pomocą formularza kontaktowego znajdującego się na naszej stronie.



Widok z góry, ceramiczna tacka (patera) okolicznościowa z napisem : Zur Goldenen Hochzeit (na złote gody, 50-lecie małżeństwa)

Patera powyższa z tego względu, że jest pamiątką złotych godów, czyli 50-lecia małżeństwa nie może stanowić z kolekcją kart pewnej ciągłości. Chyba, że z okazji 50 lecia małżeństwa ktoś zapragnął odnowić przysięgę małżeńską i wyprawił z tej okazji wesele ;). Do tej wersji nie pasuje znowu karta z okazji zaręczyn... Powiedzmy, że jest to sentymentalna pamiątka Pana młodego, który tym sposobem chciał sobie udowodnić, że można w małżeństwie przetrwać 50 lat...



Widok od spodu, niestety nie ma sygnatury, więc nie wiemy czy pochodzi z fabryki z pobliskiej Jaworzyny Śląskiej



Widok ogólny

Ciekawe jest, że złocenia na naczyniu są mocno wytarte. Prawdopodobnie naczynie, zamiast stać na półce, było w ciągłym użytku. Trudno się dziwić, przedmiot ładny i praktyczny, na pewno też nie tani w tamtych czasach, szkoda zatem, aby był nieużyteczny...

W jednej skrytce, wraz z paterą ukryte były kartki okolicznościowe z życzeniami w ilości 17 sztuk. Niektóre podpisano nazwiskiem polegając na zwyczajowych, wydrukowanych już na kartce życzeniach, na innych wypisano życzenia, ręcznie i datowano. Cechą wspólną wszystkich kart datowanych jest data 18.10.1921, można zatem przypuszczać, że wszystkie poniższe karty wręczone zostały małżeństwu właśnie tego dnia.

Niestety, ręcznie pisane życzenia w języku niemieckim, są dla nas nie do odczytania, dlatego prosimy osoby, którym nie sprawi to problemu o tłumaczenie i podesłanie nam za pośrednictwem formularza kontaktowego na naszej stronie.



Karta 1 - bilet wizytowy Doktora Kurta Bartscha


Nazwisko Kurta Bartcha znaleźć możemy w przedwojennych księgach adresowych z 1929 roku, pod adresem : Conradswaldauer Straße 13 (dziś ul. Mickiewicza), Przy jego nazwisku, w rubryce zawód widnieje "Betriebsdirektor", co oznacza, że był dyrektorem zakładu (Silesii)



Karta 1 - na odwrocie odręcznie napisane życzenia

Słowa skierowane są do Herr Barth'a. Idąc tym tropem, w księgach adresowych odnaleźć można w Saarau jednego Bartha, Paula, który był prokurentem (pełnomocnikiem zarządu spółki, zapewne w tej samej w której dyrektorem był Pan Kurt Bartsch). Według ksiąg z 1929 roku, Paul Barth mieszkał na Luisenstraße 1 (ul. Cicha), według księgi z 1942 roku na Freiburger Str. 14 (ul. Wojska Polskiego)

Wersja niemiecka tekstu :

Sehr geehrten Herr Barth!

Nehmen Sie und Ihre Frau Gemahlin meine besten Glück. Segensreimsche (?) an Ihrem Hochzeit entgegen und seien Sie vielmals gegrüsst.

Von Ihrem

M.

Tłumaczenie : brak tłumaczenia

 




Karta 2 - drukowany, zdobiony napis : "Glück und Sonnenschein für den gemeinsamen Lebensweg" co można tłumaczyć na :

Szczęścia i Słoneczka na wspólnej drodze życia



Karta 2 - Na odwrocie odręcznie napisane kilka słów, podpis i data

 

Wersja niemiecka tekstu :

wünschen Ihnen aufrichtigst

Familie Rob. Riemann

Ida und Marienhutte

18.10.1921

Tłumaczenie : brak tłumaczenia


Karta 3 - Bilet wizytowy : Otto Wollanky z dopiskiem und Frau (żona) i ręcznie prawdopodobnie dopisała się jeszcze ich pociecha. Nie wpisano daty i życzeń na odwrocie karty.


Nie znaleźliśmy w księgach adresowych tego Pana




Karta 4 - Drukowany, zdobiony napis : "Zur Vermählung Die besten Glückwünsche", co tłumaczyć można :

Najlepsze życzenia szczęścia z okazji zaślubin



Karta 4 - na odwrocie wpisano literkę S. (Saarau - Żarów), datę 19.10.1921r. oraz nazwisko Paul Haase und Frau (z żoną)



W księdze adresowej z roku 1942, można odnaleźć to nazwisko pod adresem Schweidnitzer Straße 21 (ul. Armii Krajowej) z dopiskiem Kaufmann (kupiec)




Karta 5 - Drukowany, zdobiony napis : "Herzlichen Glückwunsch zur Vermählung", co tłumaczyć można :

Serdeczne życzenia szczęścia z okazji zaślubin.



Karta 5 - na odwrocie brak ręcznie pisanych życzeń, da się odczytać nazwisko rodziny Hoffmann

W księgach adresowych widnieje wiele osób pod nazwiskiem Hoffmann, jednak ze względu na profesję, pasującą do powyższego towarzystwa jest tylko Oskar Hoffman. Według księgi z 1929 roku, był z zawodu Buchhalter'em (księgowym) i zamieszkiwał przy Luisenstraße 1 (ul. Cichej), natomiast w księdze z 1942 roku widnieje jako Prokurist, czyli prokurent (pełnomocnik zarządu spółki, też być może tej samej w której dyrektorem był Pan Kurt Bartsch i również prokurentem odbierający życzenia Barth)




Karta 6 - Drukowany, zdobiony napis : "Zur Vermählung Die besten Glückwünsche", co tłumaczyć można :

Najlepsze życzenia szczęścia z okazji zaślubin



Karta 6 -  Napis "Von P. Ullrich & Familier, Saarau (Żarów) i data 18.10.1921

I znów mamy pasującego do towarzystwa Paula Ullricha, który według księgi adresowej z 1929 roku był księgowym i zamieszkiwał przy Konradswaldauer Straße 5 (ul. Mickiewicza)

 


 

 

Karta 7 - Drukowany, zdobiony napis : "Herzlichen Glückwunsch zur Hochzeit", co tłumaczyć można :

Serdeczne życzenia szczęścia z okazji wesela.

Dodatkowo ręcznie dopisano nazwisko Karl Krause (z żoną), oraz Saarau i datę 18.10.1921. Na odwrocie nie dokonano żadnych zapisków



Karl Krause widnieje w księdze adresowej z roku 1942, według której był pracownikiem umysłowym miejscowej Kasy Chorych i zamieszkiwał przy ulicy Freiburger Str. 4 (ul. Wojska Polskiego)


Karta 8 - Drukowany, zdobiony napis : "Herzlichen Glückwunsch zur Hochzeit", co tłumaczyć można :

Serdeczne życzenia szczęścia z okazji wesela.

Dodatkowo ręcznie dopisano "von R. (nie można odczytać jednoznacznie nazwiska) und Frau (z żoną), oraz Saarau i datę 18.10.1921. Na odwrocie nie dokonano żadnych zapisków






Karta 9 - Drukowany, zdobiony napis : Die besten Wünsche zur Vermählung, co tłumaczyć można :

Najlepsze życzenia z okazji zaślubin.



Karta 9 -  Na odwrocie odręcznie napisane imię i nazwisko składającego życzenia (nieczytelnie), oraz Saarau i data 18.10.1921




Karta 10 - Drukowany, zdobiony napis : "Die besten Glückwünsche zur Hohzeit", co tłumaczyć można :

Najlepsze życzenia szczęścia z okazji wesela. Na odwrocie nie ma dodatkowych dopisków.




Karta 11 -  Drukowany, zdobiony napis : "zur Vermählung Die besten Glückwünsche", co tłumaczyć można :

"Z okazji zaślubin, z najlepszymi życzeniami szczęścia"



Karta 11 - Na odwrocie zapisano dwa nazwiska : , oraz (CIEKAWOSTKA!) Ida und Marienhutte i datę 18.10.1921r. Ida u, Marienhutte, to niegdyś odrębna "miejscowość", która zajmowała obszar od dzisiejszego urzędu miasta w stronę Łażan, włączając fabrykę chemiczną i inne nieistniejące dziś... Oba nazwiska Z. Mürke i H Rintsch (mam nadzieję, że poprawnie rozszyfrowane), nie widnieją w spisie ksiąg Saarau (być może Ida u, Marienhutte, posiadała odrębną księgę?)




Karta 12 - Drukowany, zdobiony napis : "Herzlichen Glückwunsch zum Vermählung", co tłumaczyć można :

Serdeczne życzenia szczęścia z okazji zaślubin. Ręcznie dopisano Saarau, 18.10.1921, oraz nazwisko Helene Seifert



Według ksiąg adresowych z 1929 roku kobieta ta była kierowniczką filii (nie wiadomo jakiej) i zamieszkiwała przy Schweidnitzer Straße 27 (ul. Armii Krajowej), natomiast w księdze z 1942 roku jest adres : Straße der SA 11 (ul. Zamkowa)


Karta 13 - Drukowany, zdobiony napis : "Herzlichen Glückwunsch zum Hochzeit", co tłumaczyć można :

Serdeczne życzenia szczęścia z okazji wesela.

Karta 13 - Na odwrocie dopisano ręcznie : "mit den besten Wünschen für die Zuckunft!" co tłumaczyć można :

z najlepszymi życzeniami na przyszłość. Dalej dopisano Frau(?) Miller, Saarau i oczywiście datę 18.10.1921

W księdze adresowej z 1929 roku widnieje jedna Pani o takim nazwisku - Pauline Müller, zamieszkiwała ona przy Freiburger Straße 1 (ul. Wojska Polskiego) i miała ciekawą "profesję" określoną jako Diakonisse. Według słownika, diakonisa to we wczesnym chrześcijaństwie niezamężna KOBIETA zajmująca się pracami dobroczynnymi, albo w protestantyzmie osoba ze świeckiego stowarzyszenia kobiet, dobrowolnie pracująca... Według nas, również ta Pani pasuje do pozostałego towarzystwa żarowskiej bohemy.

Wersja niemiecka tekstu :

mit den besten Wünschen

für die Zukunft

Bläu Müller

Saarau...


Karta 14 - Drukowany, zdobiony napis : "Die besten Wünsche zur Vermählung", co tłumaczyć można :

Najlepsze życzenia z okazji zaślubin.



Karta 14 - Na odwrocie tej karty zapisano ręcznie : Hermann Fischer, Saarau, 18.10.1921



W księdze adresowej z 1929 roku mamy takiego Pana, który zamieszkiwał przy Schweidnitzer Straße 28 (ul. Armii Krajowej) i zajmował się wydaje się handlem, ale słowo które wypisane w księdze w rubryce zawód : Handelsbevollmächtigter i.R., w słowniku nie występuje


Karta 15 - Drukowany, zdobiony napis : "Herzlichen Glückwunsch zur Hochzeit", co tłumaczyć można :

Serdeczne życzenia szczęścia z okazji wesela.



Karta 15 - Na odwrocie ręcznie dopisano : Familie Otto Krause, Saarau, 18.10.1921.



Powyższe karty (prawdopodobnie wszystkie), przekazane zostały Panu Barth w dniu jego zaślubin, w dniu 18.10.1921 roku. Imienia Panny nie udało się z informacji zawartych na kartach ustalić. Dzięki jednak jednej zachowanej karcie wiemy, kiedy Pan Barth się zaręczył, otóż było to 10.02.1921 roku - osiem miesięcy wcześniej.



Karta 16 - Drukowany, zdobiony napis : "Herzlichen Glückwunsch zur Verlobung", co tłumaczyć można :

Serdeczne życzenia szczęścia z okazji zaręczyn.



Karta 16 - Na odwrocie odręcznie napisano : "Familie Hoffmann, Saarau, den 10 Februar 1921.



Kartę z życzeniami z okazji zaręczyn przekazała rodzina Hoffmann, prawdopodobnie ta sama, która złożyła życzenia z okazji ślubu (zobacz karta 5). Jeszcze raz zatem powielimy informację, że w księgach adresowych widnieje wiele osób pod nazwiskiem Hoffmann, jednak ze względu na profesję, pasującym do powyższego towarzystwa jest tylko Oskar Hoffman. Według księgi z 1929 roku, był on z zawodu Buchhalter'em (księgowym) i zamieszkiwał przy Luisenstraße 1 (ul. Cichej), natomiast w księdze z 1942 roku widnieje jako "Prokurist", czyli prokurent (pełnomocnik zarządu spółki, też być może tej samej w której dyrektorem był Pan Kurt Bartsch, i również prokurentem był odbierający życzenia Barth).



Kto wie, może wymienieni wyżej mieszkańcy dawnego Żarowa to osoby upamiętnione na weselnym zdjęciu (poniżej), które jakiś czas temu nam się udało przypadkowo znaleźć? Jeśli interesuje Cię historia zdjęcia kliknij TUTAJ.

foto

 


 

 

Karta 17 - Drukowany, zdobiony napis : "zum Geburtstage die herzilichsten Glückwünsche", co tłumaczyć można na :

"Serdeczne życzenia szczęścia z okazji urodzin"



Karta 17 - Na odwrocie nie ma daty, ale jest dość obszerna dedykacja. Byłoby pięknie, gdyby ktoś dał radę ją przetłumaczyć. W każdym razie, wydaje się, że była ona ważna dla osoby która ukryła ją na strychu, chcąc zapewne uchronić pamiątkę od zniszczenia...

 

Niemiecka wersja tekstu :

sendet dir. Liebe Hannchan

dein Bernhard

Ich wünsche dir Gesundheit und alles Gute. Ich wollte dir zum Geburtstage nach eine kleine Freude bereiten. Womit ich dies tun kann, wollte ich am vergangenen Sonntag von dir erfahren. Nun muß ich es leider auf diesem Wege erfragen. Also, liebe Hannchan, äußere bitte einen Wunsch, den ich dir viel zu gern erfullen möchte. Also, bitte

Tłumaczenie : brak tłumaczenia

 



 

Apeluję do Państwa, dzielcie się podobnymi znaleziskami. Na życzenie informacje o znalazcy i miejscu znalezienia nie będą ujawniane. Eksponatom nic nie grozi, zostaną sfotografowane, względnie zeskanowane - można to zrobić u Państwa w domu, przez co nie stracicie swoich eksponatów z oka. Gorąco zachęcam do współpracy.

Jeszcze raz serdeczne podziękowania dla Pana Marka Wąsowskiego, tym bardziej, że nie jest to pierwszy dowód znakomitej współpracy i mamy nadzieję nie ostatni...

Dziękujemy również Panu Mateuszowi Zbrógowi (i pomocnikom), który podesłał "rozszyfrowane" teksty niemieckie z w/w kartek okoliczniściowych


Przygotował : Matthias

Kolekcja należy do Pana Marka Wąsowskiego, wszelkie prawa do dalszego rozpowszechniania materiałów są zastrzeżone